İlimizin temel geçim kaynağı olan fındığın önemli zararlılarından biri olan dalkıran zararlısı özellikle sahil kesim başta olmak üzere yoğun bulaşma göstererek, İlimiz genelindeki fındık bahçelerini tehdit etmektedir.
Dalkıranın dişileri 3-3,5 mm, erkekleri 2 mm uzunlukta ve erkeklerin uçucu kanatları yoktur. Ergin dişiler 0,8-7 cm kalınlığındaki ağaç gövde ve dallarında galeriler açarak zararlı olurlar.
Genellikle bir sürgün dibinden 2 mm çapında yuvarlak bir delik açarak dala giren ergin, kambium dokusunun 2 mm kadar altında ağacın yıllık halkalarını takip eden bir çevre galeri ve buradan da merkeze doğru bir galeri açar. Bu açtığı galeriden de aşağı ve yukarı olarak ince dallarda 1, daha kalın dallarda ise 8 adete kadar yeni galeriler açmaktadır.
Dala giriş deliğinin kapatılması mümkün olmadığından, buradan devamlı bitki öz suyu sızar ve bitki zayıflar. Bu sızıntı ağaç gövdelerinde siyahımsı izler bırakır. Zarara uğrayan dal zamanla kurur. Genel olarak 2-3 cm kalınlıktaki dalı 1 galeri, 5-6 cm ve daha fazla kalmlıktakileri ise 3-4 galeri kurutabilir.
Dalkıran zararlısı fındık gövdelerinde oluşturduğu galeriler içerisinde kışı ergin olarak geçirmektedir. Dalkıran zararlısının açtığı bu galerilerin bitki tarafından kapatılması mümkün olmadığı için bitki öz suyunun dışarı akması ile ağaç zayıflamakta, sonuç olarak da dallar kurumaktadır. Dalkıran zararlısının çıkışı hava sıcaklığının 18-20 °C'ye ulaştığı erken ilkbahardan başlayarak Ekim ayının ortalarına kadar devam etmektedir.
MÜCADELESİ
Kültürel Önlemler
Fındık bahçelerinde kültürel işlemler tekniğine uygun yapılarak ağaçlar sağlıklı bulundurulmalıdır.
Bulaşık dallar kesilip en geç Mart ayma kadar fındık bahçelerinden çıkarılarak yok edilmelidir.
Taban suyu yüksek yerlerde fındık bahçesi tesis edilmemeli ve Kültürel işlemler bütün komşu bahçelerle birlikte yapılmalıdır.
Biyoteknik Mücadele
Kitlesel tuzaklama yöntemi ile bu zararlıya karşı başarılı bir mücadele uygulamak mümkündür. Bu amaçla, çekici tuzaklar kullanılıp bu tuzaklar etiket bilgilerine göre aşılmalıdır.
Biyoteknik mücadelede tuzaklar periyodik olarak kontrol edilmeli ve çekicinin (etil alkol) bitmesi durumunda çekici yenilenmelidir. Bu dönem son derece önemlidir. Çünkü uygun zamanda değiştirilmeyen çekici nedeniyle tuzaklara doğru yönelen böcekler hedefsiz kalmakta ve tuzaklara yakın dallara bulaşabilmektedir. Bu nedenle tuzakların ve çekicilerinin kontrolleri periyodik olarak yapılmalıdır. Ayrıca tuzaklar bahçeyi temsil edecek şekilde aşılmalı, bahçelerin sınır boylarına aşılmamalıdır.
Bu tuzaklar zararlı yoğunluğunun % 70-80 olduğu bahçelerde dekara 6-8 tuzak, bulaşıklığm % 30-40 olduğu bahçelerde 3-4 tuzak aşılmalıdır. Sorunlu olan bahçelerde mücadele süresini azaltmak ve daha kısa sürede sonuç alabilmek için kitlesel yakalama metodu ve kültürel mücadele yöntemi birlikte düşünülmelidir.