T.C. Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı

Kozalak Akarı ve Külleme Hastalığına Karşı Mücadeleyi İhmal Etmeyelim

Yayın Tarihi : 22.04.2024

Fındık kozalak akarı fındığa özel bir zararlı olup sadece fındık çeşitleri üzerinde beslenmekte, başka konukçuları bulunmamaktadır. Fındık bitkisinin meyve, yaprak ve sürgünlerini oluşturacak olan tomurcukları tahrip ederek, ürün kaybına ve yoğunluğun fazla olduğu bahçelerde uç kurumalarına neden olarak bitkiye zarar vermektedir. Bu zararlılar gözle görülemeyecek kadar küçüktür.

Kışı halk arasında “gül" ismi verilen kozalaklar içinde geçirip ilkbaharda tomurcuklara girerek beslenme ve üremelerine devam ederler.

Fındık kozalak akarının 2 formu bulunmaktadır. Birinci türü tomurcuklarda beslenerek kozalaklar oluşturmaktadır. İkinci form ise kozalak oluşturmamakta ve tomurcuklarda beslenerek zarar yapmaktadır. Özellikle temmuz ve ağustos aylarında yaprak koltuklarındaki yeni oluşan tomurcuklarda oburca beslendikleri için yüksek miktarda uç kurumalarına sebep olmaktadırlar.
     

MÜCADELESİ:

 Mekanik mücadele : Kışın yapraksız dönemde elle toplama kozalak akarlarına karşı oldukça etkili bir yöntemdir. Özellikle bu dönemde kozalaklar toplanıp bahçe içinde bir yere bırakılmalıdır. Kesinlikle yakılmamalı veya gömülmemelidir çünkü kozalakların içi diğer faydalı akar ve böcekler için de bir barınak yeri durumundadır. Fındık kozalak akarları çok yavaş hareket ettikleri ve olumsuz çevre şartlarından çok çabuk etkilendikleri için kozalakları terk edemezler ve kuruyan kozalaklar içinde besin bulamadıkları için ölürler. 

 Kimyasal Mücadele :  Kimyasal Mücadele yapılacak fındık bahçelerinde mutlaka bir ön sayım yapılmalıdır. 1-10 da büyüklüğündeki bahçelerde 10 ocak,  11-30 da alan büyüklüğündeki bahçelerde 20 ocak ve 30 da alandan daha büyük bahçelerde de tesadüfü olarak 30 ocak işaretlenir. İşaretli her ocağın 1' er dalındaki kozalaklar sayılarak kaydedilir. Bulunan rakamlardan yararlanılarak bir daldaki ortalama kozalak sayısı hesaplanır. Bir dalda ortalama 5 kozalak varsa o bahçede kimyasal mücadele gerekir.

En uygun kimyasal mücadele zamanı akarların göçünün yoğun olduğu nisan sonu mayıs başındaki bir haftalık süredir. Bu dönemde uç sürgünler 4 - 4,5 yapraklı, yeni tomurcuklar toplu iğne başının yarısı büyüklükte ve yeni gelişen meyveler mercimek büyüklüğündedir. İlaçlamalar bir hafta içinde bitirilmelidir.

Özellikle bahçesinde külleme hastalığı belirtileri gören veya daha önceden bahçesinde külleme hastalığı olan üreticiler; İlaçlamalarda Bakanlığımızca her ikisine de etkili olan Ruhsatlı Bitki Koruma Ürünlerinin tercih edilmesi, zararlı ve hastalıklarla mücadele açısından önemlidir. Külleme Hastalığı bahçede ilk defa çıkıyorsa, belirtiler görülür görülmez ilaçlamaya başlanır. Daha önceki yıllarda hastalık görülmüş ise belirtiler görülmeden önce, çotanak bağlama döneminde ilaçlamaya başlanır. Hastalığın şiddeti, iklim koşulları ve ilacın etki süresi dikkate alınarak ikinci ve diğer ilaçlamalara hasada kadar devam edilir.

İlaçlama esnasında hiçbir şey yenilip içilmemeli gözlük, maske, eldiven, tulum ve çizme mutlaka giyilmelidir. İlaçlama bittikten sonra mutlaka bütün vücudumuz bol sabunlu su ile yıkanmalıdır. Boş ilaç ambalajları gelişi güzel çevreye atılmamalı uygun bir şekilde bertaraf edilmelidir. İlaçlama yapılan bahçelerde 10 gün süre ile hayvan otlatılmamalıdır.

İlimizin önemli bir gelir kaynağı da arıcılıktır. İlaçlama esnasında arıların su içtiği kaynaklara bkü ürünlerinin bulaştırılmaması son derece önemlidir. İlaçlamalar akşam saatlerinde, arıların uçuş yapmadıkları zamanda yapılmalıdır.

​Konu ile ilgili ayrıntılı bilgi edinmek için İl / İlçe Tarım ve Orman Müdürlüklerimizi ziyaret edebilirsiniz.